کلیدواژه‌ها = تعهد سازمانی
مدیریت منابع انسانی

بررسی تاثیر عدالت سازمانی بر تعهد سازمانی و رفتار انحرافی در کارکنان سازمان

دوره 8، شماره 3، پاییز 1405

https://doi.org/10.22034/jmep.2026.586196.1672

محمد محمودی میمند، سعید آرزومند

چکیده هدف پژوهش بررسی تاثیر عدالت سازمانی برتعهد سازمانی و رفتار انحرافی در کارکنان سازمان می‌باشد. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از حیث روش، توصیفی-پیمایشی می‎باشد. جامعه آماری پژوهش شامل 346 نفر از کارکنان بانک ملت در استان تهران می‎باشد که به روش نمونه‎گیری تصادفی طبقه‎ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری پژوهش پرسشنامه می‎باشد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزارSmartPLS استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که عدالت بین‌فردی با رفتار غیرقانونی رابطه منفی و معناداری دارد، به‌طوری که ادراک بالاتر از احترام و تعامل منصفانه، منجر به کاهش تخلفات می‌شود. همچنین عدالت رویه‌ای با عدالت بین‌فردی و هر دو بُعد عدالت توزیعی و رویه‌ای با تعهد عاطفی رابطه مستقیم و مثبتی دارند. از سوی دیگر، اگرچه رفتار غیرقانونی با رفتار منفی رابطه مستقیم و معناداری نشان داد، اما رابطه معناداری بین رفتار غیرقانونی با تعهد عاطفی و هنجاری مشاهده نشد؛ در مقابل، رفتار منفی با هر دو بُعد تعهد عاطفی و هنجاری رابطه منفی و معناداری داشت. این یافته‌ها حاکی از آن است که در حالی که تعهد سازمانی می‌تواند بازدارنده رفتارهای منفی روزمره باشد، رفتارهای غیرقانونی ممکن است تحت‌تاثیر عوامل دیگری غیر از تعهد، مانند نظارت‌های ساختاری قرار گیرند. در نهایت نتیجه‌گیری می‌شود که ارتقای ادراک عدالت در ابعاد توزیعی، رویه‌ای و بین‌فردی، راهبردی موثر برای افزایش تعهد عاطفی کارکنان و کاهش رفتارهای انحرافی در سازمان‌های خدماتی نظیر بانک‌ها است و مدیران باید با تمرکز بر شفاف‌سازی فرآیندها و بهبود کیفیت تعاملات انسانی، زمینه را برای رفتارهای سازنده فراهم آورند.

مدیریت منابع انسانی

ارائه مدل ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز

دوره 8، شماره 3، پاییز 1405

https://doi.org/10.22034/jmep.2026.578381.1634

عطااله امیدواری، اسمعیل کاوسی، لیلا باقری نظام‌آباد، امیرمحسن مدنی، نادر محقق

چکیده هدف پژوهش حاضر ارائه مدل ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز می‎باشد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر اجرا کیفی در قالب پارادایم تفسیری مبتنی بر راهبرد تحلیل مضمون می‎باشد. جامعه آماری پژوهش شامل 10 نفر از خبرگان و اساتید مدیریت دانشگاه با حداقل ده سال سابقۀ مرتبط و شناخت عمیق نسبت به موضوع ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز می باشد که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته می باشد. برای تجزیه و تحلیل یافته ها از تحلیل مضمون و نرم افزار MAXQDA 2020 استفاده شد. یافته های پژوهش حاضر نشان داد که مدل ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز شامل هفت مضمون اصلی (ارتقاء کیفیت منابع انسانی، جبران خدمات کارکنان، سبک رهبری مناسب ، توسعه دانش سازمانی ، تقویت تعهد سازمانی ، استقرار مدیریت استعداد و اشتیاق شغلی) و 47 مضمون سازمان دهنده می باشد که بر ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز تأثیر دارد. این پژوهش می تواند با ارائه چارچوبی به ارتقاء بهره وری مبتنی بر مولفه های فرهنگی در دانشگاه علوم پزشکی شیراز کمک کند.

مدیریت منابع انسانی

شناسایی ابعاد و مولفه های رهبری معنوی مبتنی بر رفتارهای فرانقشی

دوره 7، شماره 2، تابستان 1404، صفحه 187-205

https://doi.org/10.22034/jmep.2025.501199.1471

سید محمد باقر منصوری، حمداله منظری توکلی، عباس بابایی، زهرا انجم شعاع، شهین شرفی

چکیده هدف پژوهش حاضر شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های رهبری معنوی مبتنی بر رفتارهای فرانقشی می‌باشد. روش پژوهش با توجه به هدف آن، کاربردی-توسعه ای و از حیث شیوه اجرا، کیفی، از نوع تحلیل مضمون می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش شامل 10 نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران و خبرگان حوزه صنعت استان کرمان با سابقه مدیریت حداقل 10 سال و مدرک تحصیلی حداقل کارشناسی ارشد می‎باشد. روش نمونه گیری در این پژوهش هدفمند و روش گلوله برفی (ارجاع زنجیره­ای) بخشی از جامعه آماری که در دسترس بوده و امکان برقراری ارتباط با آن­ها وجود داشت به­عنوان نمونه انتخاب شدند. این نمونه­گیری تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. ابزار گردآوری پژوهش مصاحبه نیمه ساختاریافته می‌باشد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل مضمون که شامل کدگذاری باز، محوری با نرم‌افزار MAXQDA 2018، انجام گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که رهبری معنوی مبتنی بر رفتارهای فرا نقشی شامل 10 بعد و 26 مؤلفه می‌باشد که ابعاد شامل: عشق به نوع دوستی، جوانمردی، ایمان، وجدان کاری، عضویت، تعهد سازمانی، بازخورد عملکرد، وظیفه شناسی، فضیلت مدنی، احترام و تکریم می‌باشد.

مدیریت منابع انسانی

ارائه مدل مدیریت تنوع عصبی نیروی انسانی در محیط اداری آموزش و پرورش استان گیلان

دوره 7، شماره 2، تابستان 1404، صفحه 377-393

https://doi.org/10.22034/jmep.2025.533061.1542

کبری شیخی، سعید باقرسلیمی، مراد رضایی دیزگاه

چکیده هدف این پژوهش ارائه مدل مدیریت تنوع عصبی نیروی انسانی در محیط اداری آموزش و پرورش استان گیلان می باشد. روش پژوهش با توجه به هدف آن، کاربردی و از حیث شیوه اجرا، کیفی می باشد. جامعه آماری پژوهش شامل 28 نفر از مدیران ارشد و رؤسای اداره کل؛ 2- رؤسای و معاونین شهرستآن‏ها و مناطق؛ 3- رِئیس و معاون اداره استثنائی؛ 4-مشاوران مدارس و مشاوران شغلی؛ 5- مدیران منابع انسانی و مسئولان امور اداری و 6- کارمندان اداری سازمان می باشد و نمونه-گیری به صورت هدفمند و گلوله برفی انجام شد. ابزار گردآوری اطلاعات مصاحبه نیمه ساختاریافته می باشد. برای گردآوری و تحلیل داده ها از روش داده بنیاد استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها و طراحی الگو، در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. برای تحلیل داده‎ها از نرم افزار2020 MAXQDA استفاده گردید. نتایج نشان داد که 8 کد هسته‌ای و 33 شاخص از تحلیل مصاحبه‌ها شناسایی شد. یافته‌های تحقیق نشان می دهد که فرایندهای استخدامی موجود در نهاد فوق برای افراد با نارسایی توجه/بیش فعال، با مشکلاتی نظیر فقدان آگاهی کافی در مورد نیازهای ویژه این افراد، نبود سیاست‌های شفاف ضد تبعیض، و طراحی محیط‌های کاری غیرحمایتی روبه‌رو است. این پژوهش پیشنهاد می‌کند که برای بهبود شرایط اشتغال افراد دارای تنوع عصبی، این سازمان‌ نیازمند بازنگری در فرآیندهای استخدامی و طراحی محیط‌های کاری منعطف و حمایتی هستند.

مدیریت آموزشی

بررسی نقش میانجی نوآوری سازمانی در رابطه بین رهبری تحولی و تعهد سازمانی معلمان

دوره 7، شماره 1، بهار 1404، صفحه 412-432

https://doi.org/10.22034/jmep.2025.491262.1447

مصطفی محمودی، محمد غفاری مجلج، محسن احمدی

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی برازش مدل ارائه شده در ارتباط با رهبری تحولی و تعهد سازمانی معلمان با میانجی‌گری نوآوری سازمانی انجام شد. جامعه آماری پژوهش حاضر را کلیه معلمان مدارس منطقه 15 شهر تهران در سال تحصیلی 1404-1403 تشکیل دادند. از جامعه آماری یاد شده،300 نفر بر اساس نمونه‌گیری خوشه‌ای تصادفی انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه رهبری تحولی باس و آولیو (1995)، پرسشنامه تعهد سازمانی آلن و مایر (1997) و پرسشنامه محقق ساخته نوآوری سازمانی چوپانی (1390) استفاده گردید. برای تعیین پایایی ابزار از آلفای کرانباخ استفاده شد. برای تحلیل داده ها از ماتریس همبستگی و مدل معادلات ساختاری و برای تجزیه و تحلیل داده‌های پژوهش، از نرم افزار (Lisrel, 10.30) و (Spss 25) استفاده شد. نتایج تجزیه و تحلیل داده‌ها حاکی از آن بود که: رهبری تحولی با تعهد سازمانی معلمان رابطه مستقیم و معناداری دارد؛ نوآوری سازمانی با تعهد سازمانی معلمان رابطه مستقیم و معناداری دارد همچنین رهبری تحولی به صورت غیرمستقیم و به واسطه نوآوری سازمانی با تعهد سازمانی معلمان رابطه معناداری دارد و مدل مفهومی ارائه شده از برازش آماری مناسبی برخوردار است به بیان دیگر مدل تبیین تعهد سازمانی بر اساس رهبری تحولی و نوآوری سازمانی با داده های تجربی برازش دارد. در نهایت بر اساس اطلاعات حاصل شده از مدل معادلات ساختاری نیز می توان گفت که همه مولفه‌های موجود در سه متغیر پژوهش حاضر با یکدیگر ارتباط مثبت و معناداری دارند.

مدیریت

بررسی عوامل موثر در مدل تعهد بالای سازمانی در سازمانهای دولتی متولی امور آموزشی و فرهنگی

دوره 6، شماره 1، بهار 1403، صفحه 1-16

https://doi.org/10.22034/jmep.2023.390163.1183

سیدعلیرضا میرجعفری، عبدالخالق غلامی انارستان، کرم اله دانشفرد

چکیده هدف این تحقیق بررسی عوامل مؤثر در مدل تعهد بالای سازمانی در سازمانهای دولتی متولی امور آموزشی و فرهنگی می‌باشد. تحقیق حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر روش اجرای پژوهش, پیمایشی و از نوع همبستگی؛ و به طور مشخص مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری می‌باشد. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران و کارشناسان سازمان‌های دولتی متولی امور آموزشی و فرهنگی می‌باشد که به تعداد 396 نفر از شهر تهران، در نظر گرفته شد و با استفاده از روش تعیین حجم نمونه از فرمول کوکران 195 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری در تحقیق حاضر پرسشنامه ساخته محقق می‌باشد. جهت تأیید مدل نهایی پژوهش، تحلیل عاملی تأییدی انجام گرفت. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم افزار SPSS؛ و به منظور طراحی مدل نهایی پژوهش از نرم‌افزار AMOS استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که مؤلفه‌های گزینش و استخدام، آموزش، جبران خدمت، شرایط شغلی و وجدان کاری در مدل نهایی ارزشیابی سازنده­گرایی تأثیرگذار بوده و نشان از برازش مناسب مدل پیشنهادی می‎باشد.

مدیریت

رابطه عدالت سازمانی و تعهد سازمانی با پاسخ‎گوئی مدیران در دانشگاه آزاد اسلامی (مطالعه موردی: واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی غرب استان مازندران

دوره 1، شماره 1، پاییز 1398، صفحه 85-101

https://doi.org/10.22034/jmep.2019.100585

اباصلت نورایی

چکیده رسالت اصلی هر سازمان دستیابی به اهداف تعیین‌شده در چارچوب راهبرد سازمان است، ازاین‌رو پاسخ‎گوئی در حال گذر از شکل‌های قدیمی مسؤلیت به طرف سایر شکل‌ها، به‌ویژه نظام‌های مدیریت کارآمدتر و پاسخ‎گوتر است. مطالعه حاضر با هدف شناخت میزان رابطه عدالت سازمانی و تعهد سازمانی با پاسخ‎گوئی مدیران و کارکنان دانشگاه‌های آزاد اسلامی غرب استان مازندران انجام شد. روش مطالعه حاضر توصیفی – همبستگی بود. جامعه آماری شامل 625 نفر از کلیه کارکنان دانشگاه‌های آزاد اسلامی غرب استان مازندران بود. نمونه مورد مطالعه 209 نفر بر اساس نمونه‌گیری احتمالی و به‌صورت تصادفی هستند که در مطالعه شرکت کردند. ابزارهای اندازه‌گیری پرسشنامه تعهد سازمانی آلن و می‌یر (1990)، پرسشنامه عدالت سازمانی نیهوف و مورمن (1993) و پرسشنامه پاسخ‎گوئی عمومی جنسن (2000) بودند. یافته‌های این مطالعه نشان داد بین عدالت سازمانی و تعهد سازمانی و پاسخ‎گوئی مدیران و کارکنان دانشگاه‌های آزاد اسلامی غرب استان مازندران رابطه وجود دارد. جهت افزایش پاسخ‎گوئی سازمانی بهتر است دوره‌های آموزشی مناسب به‌منظور آشنایی مدیران با اصول و مبانی عدالت برگزار شود و همچنین تشویق شوند تا عملاً از عدالت سازمانی در سازمان استفاده کنند.